Siciliaanse wijn

Hoe staat het met de Siciliaanse wijn? Wel, dit eiland telt qua oppervlakte het grootste aantal wijngaarden van Italië: liefst méér dan 130.000 hectare. Het is dan ook een fantastische regio om te ontdekken. En wijngeschiedenis heeft het eiland als geen ander. Ja hoor, de Feniciërs, Romeinen en Grieken vestigden zich al op Sicilië. Ze beïnvloedden dan ook de rijke wijncultuur.

Een vleugje geschiedenis

Eerst brachten de Feniciërs wijnstokken vanuit het Nabije Oosten naar het eiland. Daar groeiden tot dan alleen maar wilde druiven. Daarna kwamen de Griekse kolonisten. Die brachten naast innovatieve botteltechnieken ook nieuwe druivensoorten mee, zoals de Grecanico. Na de doortocht van de Feniciërs, Romeinen en Grieken sukkelde Sicilië in een diepe wijnslaap.

Aan het einde van de 18de eeuw kwam de wijnbouw op Sicilië opnieuw in een stroomversnelling terecht. Dat was te danken aan de ontwikkeling van de Marsalawijn. Een Engelse handelaar, John Woodhouse, ontdekte dat de wijn stabieler werd door toevoeging van alcohol. Het is een proces dat ook toegepast werd op Port- en Sherrywijnen. Daarom werden die populair aan het eind van de 18de eeuw.

Druifluis

Rond 1880 sloeg de fylloxera (druifluis) genadeloos toe in Sicilië. De wijnbouw werd er bijna volledig vernietigd. Maar aan het begin van de 20e eeuw floreerde de wijnbouw opnieuw. Dat kwam door de kruising van de wijnstokken met Amerikaanse onderstokken. Daardoor ontstonden resistente druivenstokken.

Een andere trend in de wijnbouw op Sicilië heeft ook belang. Eind jaren tachtig van de twintigste eeuw kozen veel producenten voor de eigen verkoop op het wijndomein. Het coöperatieve model boette stilletjes aan in aan belang. De sociale cantina raakte steeds meer voorbijgestreefd. Toch is die nog altijd goed voor zo’n 75% van de wijnproductie. Kortom, wijnproducenten schakelden vaker om naar het private wijndomein. Het kwam de kwaliteit van de wijn ten goede, want kwantiteit was niet lang de norm.

Toch produceert men op Sicilië slechts een slordige 2,1% van de wijnen binnen gecontroleerde herkomstbenamingen. Het eiland is vooral een producent van IGP-wijnen (Indicazione Geografica Protetta, landwijnen) en generische wijnen (de vroegere tafelwijnen).

Geografie

Het klimaat hangt sterk af van de hoogte en de ligging. Ten noorden van de Etna-vulkaan is het gematigd fris, ten zuiden is het bijna subtropisch door invloed van de Sahara, het westen is mediterraan.

De bodem rond de Etna is vulkanisch, elders op het eiland treft men vooral kalk en klei aan.

De ligging van de wijngaarden gaat van zeeniveau tot 1000 meter hoogte, zowel op de noordelijke als zuidelijke flanken van de Etna.

Culinaire specialiteiten

Niet minder dan zes Siciliaanse olijfoliesoorten zijn beschermd. De regio levert ongetwijfeld ook de beste pistachenoten. Die groeien vooral op de lage flanken van de Etna, samen met cactusvijgen en bloedsinaasappelen. Sicilië is ook een paradijs voor zoetekauwen. Heerlijk is de gelato di bergamotto, met in chocolade gedrenkte schil van citroen uit Sorrento.

Toekomst van de wijnbouw

Op wijnvlak heeft Sicilië de weg naar de toekomst gevonden. Want wijnbouwers richten nu ten eerste meer op kwaliteit. En ten tweede op het populariseren van de vele inheemse druiven. Bovendien klampt men zich niet langer vast aan de vergane glorie van de Marsala-druif. De Siciliaanse wijnbouwers produceren verrassend goede kwaliteitswijnen. Die maken ze van typische inheemse druiven zoals de blauwe Nero d’Avola, Frappato en Nerello Mascalese, en de witte Inzolia. Succes trekt succes aan. Nogal wat investeerders uit andere gebieden van Italië vinden vandaag de weg naar Sicilië.

En wat met de klimaatcrisis?

Een belangrijke vraag de komende decennia is hoe hard de klimaatcrisis zal toeslaan op dit zuidelijk gelegen eiland? De voorbije jaren had de wijnbouw er al te lijden van extreme hitte en droogte, waardoor sommige wijnboeren een aanzienlijk deel van hun oogst verloren zagen gaan. Maar slagen we erin om de klimaatcrisis krachtdadig aan te pakken? Dan gaan de Siciliaanse wijnbouwers nog een zonnige toekomst tegemoet!

Veel gebruikte druiven

  • Wit: Catarratto, Ansonica, Inzolia, Grillo, Malvasia, Zibbibo (Moscato d’Alessandria)
  • Rood: Nero d’avola, Nerello Mascalese, Calabrese, Frappato

Enkele cijfers

  • 133.518 ha wijngaard
  • 8.073.000 hl wijn: 27% wit, 73% rood
  • 2,1% is DOC-niveau
  • Wijntypes: wit droog en zoet, likoreus, rosé, rood, versterkt en schuimwijn

DOCG-wijn (1)

  • Cerasuolo di Vittoria (2005)

DOC-wijnen (23)

  • Alcamo
  • Contea di Sclafani
  • Contessa Entellina
  • Delia Nivolelli
  • Eloro
  • Erice
  • Etna
  • Faro
  • Malvasia delle Lipari
  • Mamertino di Milazzo of Mamertino
  • Marsala
  • Menfi
  • Monreale
  • Moscato di Pantelleria of Passito di Pantelleria of Pantelleria
  • Noto
  • Riesi
  • Salaparuta
  • Sambuca di Sicilia
  • Santa Margherita di Belice
  • Sciacca
  • Sicilia
  • Siracusa
  • Vittoria

IGT-wijnen (6)

Camarro, Fontanarossa di Cerda, Salemi, Salina, Sicilia, Valle Belice.

Lees hier ook mijn reisverhaal over Vurige Etna-wijn

Photo by Luca N on Unsplash


Link naar geraadpleegde bronnen

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.